12 aug Uppsala, Zweden: alles wat je moet weten over deze bijzondere stad

Uppsala is een van de belangrijkste steden van Zweden, gelegen zo’n 70 kilometer ten noorden van Stockholm. De stad telt ruim 174.000 inwoners (2023) en is de hoofdstad van de gemeente Uppsala in het landschap Uppland. Wat Uppsala uniek maakt, is de combinatie van een van de oudste universiteiten van Scandinavië, een indrukwekkende kathedraal en een levendig studentenleven, allemaal op loopafstand van elkaar.

Uppsala in Zweden: ligging en karakter

Uppsala ligt in het hart van Zweden, in de provincie Uppsala län. De stad is goed bereikbaar vanuit Stockholm, zowel per trein als per auto. De treinreis duurt ruwweg 40 minuten, wat Utrecht ten opzichte van Amsterdam vergelijkbaar maakt. Daardoor voelt Uppsala voor veel bewoners en bezoekers als een verlengde van de hoofdstad, maar de stad heeft duidelijk een eigen identiteit.

Die identiteit wordt voor een groot deel bepaald door de universiteit. Uppsala is in de eerste plaats een universiteitsstad. Studenten vormen een flink deel van de bevolking, wat zichtbaar is in de levendige cafés, boekenmarkten en culturele activiteiten verspreid over de stad. De sfeer is tegelijkertijd historisch en jong.

Uppsala universiteit: een van de oudste van Noord-Europa

Uppsala universiteit werd opgericht in 1477 en is daarmee de oudste universiteit van Scandinavië. De universiteit trekt studenten uit heel Zweden en daarbuiten. Het universiteitsterrein loopt naadloos over in het stadscentrum, met historische gebouwen, bibliotheken en musea. Het Gustavianum, het vroegere universiteitshoofdgebouw, herbergt een museum met onder andere een anatomisch theater uit de zeventiende eeuw, waar lichamen publiekelijk werden ontleed voor wetenschappelijk onderzoek.

De universiteitsbibliotheek Carolina Rediviva is eveneens de moeite waard. Daar bevindt zich het Codex Argenteus, ook wel het Zilveren Boek genoemd. Dit is een gotisch bijbelmanuscript uit de zesde eeuw, een van de meest waardevolle historische documenten van Zweden.

De kathedraal van Uppsala

De Uppsala domkerk (Domkyrkan) is de grootste kerk van Scandinavië en domineert het stadssilhouet. De bouw begon in de dertiende eeuw en duurde meer dan honderd jaar. In de kathedraal zijn meerdere bekende Zweedse figuren begraven, waaronder koning Gustav Vasa en de botanicus Carl Linnaeus. Linnaeus is wereldwijd bekend omdat hij het systeem heeft ontwikkeld waarmee we planten en dieren wetenschappelijk benoemen.

De kathedraal trekt jaarlijks veel bezoekers en is gratis toegankelijk. Het interieur combineert gotische architectuur met later toegevoegde elementen. De twee spitsen zijn zichtbaar vanuit een groot deel van de stad.

Carl Linnaeus en Uppsala

Uppsala is onlosmakelijk verbonden met Carl Linnaeus. Hij was hoogleraar botanie aan de universiteit en woonde en werkte hier een groot deel van zijn leven. De Hortus Botanicus, de botanische tuin van de universiteit, werd door Linnaeus zelf aangelegd en is nog altijd te bezoeken. Zijn vroegere woonhuis buiten de stad, Linnés Hammarby, is een museum waar je zijn persoonlijke bezittingen en werkplek kunt zien.

Gamla Uppsala: de historische wortels van de stad

Een paar kilometer ten noorden van het stadscentrum ligt Gamla Uppsala, letterlijk Oud Uppsala. Dit was eeuwenlang het religieuze en politieke centrum van Zweden. Op een open vlakte staan drie grote grafheuvels uit de zesde en zevende eeuw, de zogenoemde koningsgraven. Hier werden vermoedelijk vroege Zweedse koningen begraven. Er is een klein museum op het terrein dat de geschiedenis van de plek uitlegt.

Gamla Uppsala geeft je een ander beeld van Uppsala dan het studentenleven in het centrum. Het is een rustiger, landelijker stuk van de stad met een voelbare historische lading. Bereikbaar met de bus vanuit het centrum, dus makkelijk te combineren met een bezoek aan de stad.

Praktische informatie voor een bezoek aan Uppsala

• Reistijd vanuit Stockholm: circa 40 minuten per trein, meerdere keren per uur.
• Beste tijd om te bezoeken: mei tot september voor aangenaam weer; april voor Walpurgisnacht, het grote studentenfeest op 30 april.
• Vervoer in de stad: het centrum is goed te voet of per fiets te verkennen.
• Gratis bezienswaardigheden: de domkerk, de botanische tuin en Gamla Uppsala zijn gratis of goedkoop toegankelijk.
• Taal: vrijwel alle Zweden in Uppsala spreken goed Engels.

Veelgestelde vragen over Uppsala, Zweden

Is Uppsala de moeite waard als dagtrip vanuit Stockholm? Zeker. De treinverbinding is snel en goedkoop, en het centrum van Uppsala is compact genoeg om in een dag de belangrijkste plekken te zien. Combineer de kathedraal, het Gustavianum, de botanische tuin en eventueel Gamla Uppsala voor een gevuld dagprogramma.

Wat is het verschil tussen Uppsala en Stockholm? Stockholm is de hoofdstad van Zweden en een grote metropool. Uppsala is veel kleiner en heeft een sterkere universitaire sfeer. De stad is historisch gezien zelfs ouder als religieus en bestuurlijk centrum dan Stockholm.

Wat is de beste reden om Uppsala te bezoeken? Dat hangt af van je interesse. Voor geschiedenis is Gamla Uppsala en de kathedraal de trekpleister. Voor wetenschap en cultuur zijn de universiteit en het Linnaeus-erfgoed bijzonder. Voor wie gewoon wil genieten van een levende Zweedse stad zonder de drukte van Stockholm, is Uppsala een uitstekende keuze.

Uppsala combineert duizend jaar geschiedenis met het dagelijks leven van een moderne universiteitsstad. Of je nu komt voor de wetenschap, de architectuur of de sfeer, de stad geeft je genoeg om de dag goed te vullen en laat je met een eerlijk beeld van Zweden buiten de toeristische hoofdstroom.